Áhrif skiptrar áburðargjafar á þroska, uppskeru og gæði byggs ræktað á tveimur ólíkum jarðvegsgerðum á Íslandi
Verkefnið er lokaverkefni Sunnu Skeggjadóttur, nemanda í meistaranámi í Búvísindum við Landbúnaðarháskóla Íslands. Markmið verkefnisins er að kanna áhrif skiptrar áburðargjafar á uppskerumagn og gæði byggs á tveimur ólíkum jarðvegsgerðum. Annað markmið er að reikna áburðarnýtingu við mismunandi skiptingar á áburðinum.
Skipting áburðar felur í sér að heildarmagn áburðar sé ekki einungis borinn á við sáningu eins og algengt er, heldur er honum skipt í tvo til þrjá hluta og borinn á yfir vaxtartímabilið, þegar upptaka plantna á næringarefnum er sem mest. Þessi aðferð hefur víða erlendis reynst árangursrík, einkum við ræktun hveitis, þar sem rannsóknir hafa sýnt fram á bættri áburðarnýtingu og hærra próteininnihaldi í korni. Þó hafa rannsóknir ekki sýnt fram á uppskeruauka.
Við byggrækt hefur þessi aðferð hins vegar ekki náð fótfestu erlendis, fyrst og fremst vegna stutts vaxtartíma byggs í þeim löndum. Hérlendis vex bygg yfir lengra tímabil og því gefst tækifæri til að rannsaka hvort skipt áburðargjöf leiði til meiri uppskeru, betri gæða og aukinnar áburðarnýtingu byggs. Afar fáar rannsóknir af þessu tagi hafa verið framkvæmdar hérlendis og því á verkefnið eftir að leggja góðan grunn að hagkvæmari og umhverfisvænni ræktunaraðferðum.
Vorið 2024 var sáð út sexraða yrkinu Smyrill og tvíraða yrkinu Kría annars vegar í mýrarjarðveg á Hvanneyri og hins vegar í melajarðveg í Gunnarsholti. Þroski var metinn yfir vaxtartímabilið og byggið skorið um haustið. Gæði voru metin og reiknuð.
Verkefnið er styrkt af Blikastaðasjóði og Þróunarsjóð nautgriparæktar. Leiðbeinendur eru Hrannar Smári Hilmarsson tilraunastjóri við Landbúnaðarháskóla Íslands og Anne Kjersti Uhlen kennari við Lífvísindaháskólann að Ási í Noregi (Norwegian University of Life Science).